Αυλαία για μια θρυλική γκαλερί
Της Βίκυς Χαρισοπούλου
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ: Δευτέρα 12 Απριλίου 2010
Μάρτιος 1979 στην γκαλερί «Ζήτα-Μι» της Αριστοτέλους 3: Κατερίνα Καμάρα, Ρierre Restany (γάλλος τεχνοκριτικός), Μάρω Λάγια και Νίκος Κεσσανλής. Πάνω, πενήντα πέντε χρόνια μετά: η Κατερίνα Καμάρα και η Μάρω Λάγια έξω από το «Ζήτα-Μι» της Προξένου Κορομηλά
Η «Ζήτα- Μι», η πρώτη και μακροβιότερη αίθουσα τέχνης της Θεσσαλονίκης θα κλείσει στα τέλη Μαΐου, ύστερα από 55 χρόνια ιστορίας
Αδεια από αντικείμενα- γεμάτη μόνον μνήμες, συναντήσεις...- θα είναι σε λίγο η γκαλερί «Ζήτα-Μι», η πρώτη στην πόλη της Θεσσαλονίκης, που άνοιξε τον Δεκέμβριο του 1955.
«Κουράστηκα, ειδικά τα τελευταία χρόνια, να τυλίγω κουτάκια μαζί με τον εαυτό μου. Ισως έκανε τον κύκλο της, ίσως δεν είναι ακριβώς τέλος, ίσως είναι ακόμα μία αρχή άλλων ανθρώπων, με άλλα όνειρα» εξηγεί στα «ΝΕΑ» η Μάρω Λάγια, η εκ των ιδιοκτητών (μαζί με την αδελφή της Κατερίνα Καμάρα) τα τελευταία 40 χρόνια της γκαλερί.
«Ζήτα-Μι» έγραφαν με σκούρα γράμματα τα καφέ κουτάκια με την καφέ κορδέλα που μετέφεραν αστοί στους δικούς τους στην Αθήνα ή στο εξωτερικό ως δώρα από τη Θεσσαλονίκη της τέχνης και του πολιτισμού τις περασμένες δεκαετίες.
«Τι θα πει "Ζήτα-Μι;" ρώτησε η νεαρή αποδέκτρια του δώρου από τη «Ζήτα-Μι» στο καφέ κουτάκι που μετέφερε ο καλός της από το ταξίδι του στη Θεσσαλονίκη του ΄70.
«Δεν ξέρω, ίσως... Ζήτα μου ό,τι θες», απάντησε εκείνος και η παράφραση των αρχικών έγινε τραγούδι...
Γέννημα του Παύλου και της Μίνας Ζάννα (αν και το «Ζήτα-Μι» του τίτλου αφορά στους πρώτους ιδιοκτήτες του Παύλο Ζάννα και Α. Μαυροκορδάτο, που πωλούσαν γραφομηχανές Ολιβέτι και δισκους κλασικής και τζαζ μουσικής), η «Ζήτα-Μι» άνοιξε στα τέλη του 1955 στον ισόγειο χώρο της οδού Αριστοτέλους 3. Τον σχεδιασμό της πινακίδας ανέλαβε και υλοποίησε ο ζωγράφος- καθηγητής Νίκος Σαχίνης, ενώ τη διαρρύθμιση επιμελήθηκε ο καθηγητής του Πολυτεχνείου Θεσσαλονίκης Μίμης Φατούρος. Η σύζυγός του, εκ των ιδρυτών, πιανίστρια Μίνα Ζάννα προσέθεσε στο κατάστημα είδη λαϊκής τέχνης και κεραμικά.
Το 1968 ο Παύλος Ζάννας φυλακίστηκε απο τη χούντα (με τη Δίκη των Εξι). Ακολούθησε η συνεργασία της Μίνας Ζάννα με τις αδελφές Μάρω Λάγια και Κατερίνα Καμάρα από το 1970. Ως το τέλος της χούντας η γκαλερί γίνεται στέκι αντιστασιακών εικαστικών, λογοτεχνών, φιλότεχνων και το απέναντι πεζοδρόμιο της Αριστοτέλους στέκι της... Ασφάλειας.
Τότε εκθέτουν έργα τους οι Σπύρος Βασιλείου, Λουκάς Βενετούλιας, Νίκος Σαχίνης, Γιώργος Ζογγολόπουλος, Χρήστος Λεφάκης, Παναγιώτης Τέτσης, Παύλος Βασιλειάδης, Αλέξανδρος Ισαρης, Αλέξης Ακριθάκης. Επίσης οι Μανώλης Αναγνωστάκης και Κλείτος Κύρου (1972 - ζωγραφική και κολάζ).
Η γκαλερί προτείνει καλλιτέχνες και ρεύματα, σοκάρει και ουσιαστικά «συστήνει» τη σύγχρονη τέχνη στην πόλη. «Τo Ζ-Μ ήταν γέννημα των καιρών. Οι δεκαετίες του ΄60 και ΄70 είναι εποχές των κινημάτων, του φεμμινισμού, του πρωτοποριακού. Αυτό που μένει, το λεγόμενο "κέρδος"- είναι αυτή η αίσθηση ελευθερίας που βιώσαμε όλοι μας, αυτές οι αναπνοές στην κλειστή πόλη της Θεσσαλονίκης» λέει η Κατερίνα Καμάρα.
Από το πατάρι της Αριστοτέλους περνούν ονόματα και ιδέες: ο Λουί Αραγκόν και ο Πιέρ Ρεστανί. Ο Αλέξανδρος Ιόλας. Η «Ζήτα-Μι» γίνεται το «κουκούλι» στο οποίο γεννιέται το Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης.
Το 1993 κλείνει το ισόγειο της Αριστοτέλους και μεταφέρεται στην οδό Προξένου Κορομηλά (στον αριθμό 1). Ο δρόμος γεμίζει με νεραντζιές και η γκαλερί συνεχίζει...
«Τρεις γενιές θα μπορούσαν πράγματι να πουν: "Ναι, ήμασταν όλοι εδώ". Κι αυτό το γεγονός θέλουμε να το ζήσουμε όλοι μαζί. Να κλείσουμε όλοι μαζί τη "Ζήτα-Μι" που αγαπήσαμε, να κλείσει ο κύκλος όπως άρχισε. Με μια ιδέα. Αδεια από αντικείμενα, αλλά γεμάτη από τους ανθρώπους που τη στήριξαν» σημειώνουν στη δισέλιδη αποχαιρετιστήρια επιστολή τους οι αδελφές Μάρω Λάγια και Κατερίνα Καμάρα καλώντας το κοινό και κυρίως τους καλλιτέχνες σε μια μεγάλη γιορτή.
Ζωγραφική πρόσκληση
Στις 20 Μαίου ένα τεράστιο πανί κάμποτο θα «τρέξει» στους τοίχους (ισόγειο, υπόγειο, πατάρι) της γκαλερί «Ζήτα-Μι» στην οδό Προξένου Κορομηλά και όσοι-εν ζωή και εν διαθέσει- από τους καλλιτέχνες που στα 55 χρόνια της πορείας του συμμετείχαν, προσέλθουν, θα ζωγραφίσουν πάνω του. Το πανό που θα προκύψει θα δωρηθεί στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης. Έτσι σαν μια πρόταση μεταφυσικής συνέχειας...
4/20/2010
François-Xavier and Claude Lalanne Animal, vegetable, mineral
François-Xavier and Claude Lalanne
Animal, vegetable, mineral
Go to Paris for one of this spring’s most enjoyable exhibitions
Apr 8th 2010 | From The Economist print edition
A SCULPTED grasshopper that measures six feet (1.85 metres) in length stands at the entrance to the private apartments at Windsor Castle. Made of brass, steel and Sèvres porcelain, it was a gift to Queen Elizabeth from President Georges Pompidou after her state visit to France in 1972. It was an arresting, witty and practical offering: lift up the creature’s back and the interior serves as a wine cooler. The grasshopper was made in Paris by François-Xavier Lalanne, who, since the 1960s, had exhibited with his wife, Claude, as the Lalannes.
Unlike Claes Oldenburg and his wife, Coosje van Bruggen, the Lalannes did not collaborate so much as co-create. These independent artisan-artists made their pieces out of metal, but he hammered and riveted while she moulded. In their choice of subject matter they were polar opposites. He favoured animals; she vegetation. Nevertheless, as a 150-piece retrospective in Paris demonstrates, seen together their works produce an echoing harmony. At once punchy and dreamlike, this is a hugely attractive show.
Visitors are greeted by a bronze rabbit, 11 feet long with ears blown back as if by the wind. Its feet, however, are hooves and its tail is that of a bird. The large bronze cat also combines elements of several creatures. When young, Mr Lalanne worked as a guard at the Louvre, where he studied its Egyptian collection. The influence of Hindu deities is also clear. Among his other works on view are a rocking-chair bird, a series of life-sized rhinos and a gorilla whose chest opens to reveal a safe. Many of Mrs Lalanne’s pieces are fashioned from sinuous vines and leaves twisted into candelabra, garden benches, jewellery and gates. Their debt to Surrealism and Art Nouveau is obvious. So is their droll, devil-may-care inventiveness.
Mr Lalanne died in December 2008. His widow chose Peter Marino, an architect-decorator and longtime friend and Lalanne collector, to design this exhibition. The result is a mixture of intimate and public spaces; cosy rooms and sweeping, contemporary-gallery-style vistas. Some walls are covered in ivy. Part of the vast central court is a turquoise reflecting pool which has no water, but is filled with frogs and graceful waterfowl. It is backed by sand dunes on which two shaggy camels rest. Elsewhere in the court a flock of life-sized sheep straggle across a field of AstroTurf. It was sheep on rollers that launched the Lalannes’ career. In 1966 Mr Lalanne sent a herd of 24 woolly ones to the Salon de la Jeune Peinture. Each could be sat on; together they became banquettes or beds. They were hailed as three-dimensional Magrittes. The Lalannes were on the art map.
Alexander Iolas, champion of the Surrealists, became their dealer and introduced the Lalannes to America. A year after the Salon, the Art Institute of Chicago gave them a show, and Life magazine a four-page spread. “Baby” Jane Holzer, known as one of Andy Warhol’s “superstars”, asked Mr Lalanne to make one of his rhinos in leather. That beast, which breaks into a set of comfy-looking chairs, was shown in the early 1970s at the influential Castelli gallery in New York. It is one of the works on loan to the Paris show.
By the 1980s Mr Iolas’s gallery had closed; minimalism and conceptualism were in vogue in America. It was not until 2007 that a dealer named Paul Kasmin began to represent them in New York. Their work was snapped up by a new generation of young collectors. Two years later, he organised a display of Lalanne sculptures along the traffic islands on Park Avenue, including Mrs Lalanne’s bronze of a big, big apple.
The artists’ greatest admirers have been in France. A room in the retrospective spotlights Yves Saint Laurent’s acquisitions. Among them are a modernist bar by Mr Lalanne and a group of mirrors by his widow. At Christie’s Yves Saint Laurent/Pierre Bergé sale last year the Lalanne bar sold for more than $3.5m, over ten times the top estimate, and the ensemble of 15 mirrors for nearly $2.5m, twice the estimate. The whopping prices and global coverage of the sale introduced the Lalannes to a new audience. Ben Brown, their London dealer, reports that his biggest problem now is not finding buyers, but works to sell.
The Lalannes have always occupied the borderland between high and decorative art. Some critics feel they did not break new ground; others the opposite, that they drew serious attention to this terrain. Rob Wynne, a New York artist who is represented by the same Paris dealer, will surely not be the only one to see the influence of the Lalannes on artists, such as Barry Flanagan, a Welsh sculptor known for his giant bronze hares, or the famous fish lamps made by Frank Gehry. In the Lalannes’ world the down-to-earth and the funny merge with the fantastical and baroque.
Animal, vegetable, mineral
Go to Paris for one of this spring’s most enjoyable exhibitions
Apr 8th 2010 | From The Economist print edition
A SCULPTED grasshopper that measures six feet (1.85 metres) in length stands at the entrance to the private apartments at Windsor Castle. Made of brass, steel and Sèvres porcelain, it was a gift to Queen Elizabeth from President Georges Pompidou after her state visit to France in 1972. It was an arresting, witty and practical offering: lift up the creature’s back and the interior serves as a wine cooler. The grasshopper was made in Paris by François-Xavier Lalanne, who, since the 1960s, had exhibited with his wife, Claude, as the Lalannes.
Unlike Claes Oldenburg and his wife, Coosje van Bruggen, the Lalannes did not collaborate so much as co-create. These independent artisan-artists made their pieces out of metal, but he hammered and riveted while she moulded. In their choice of subject matter they were polar opposites. He favoured animals; she vegetation. Nevertheless, as a 150-piece retrospective in Paris demonstrates, seen together their works produce an echoing harmony. At once punchy and dreamlike, this is a hugely attractive show.
Visitors are greeted by a bronze rabbit, 11 feet long with ears blown back as if by the wind. Its feet, however, are hooves and its tail is that of a bird. The large bronze cat also combines elements of several creatures. When young, Mr Lalanne worked as a guard at the Louvre, where he studied its Egyptian collection. The influence of Hindu deities is also clear. Among his other works on view are a rocking-chair bird, a series of life-sized rhinos and a gorilla whose chest opens to reveal a safe. Many of Mrs Lalanne’s pieces are fashioned from sinuous vines and leaves twisted into candelabra, garden benches, jewellery and gates. Their debt to Surrealism and Art Nouveau is obvious. So is their droll, devil-may-care inventiveness.
Mr Lalanne died in December 2008. His widow chose Peter Marino, an architect-decorator and longtime friend and Lalanne collector, to design this exhibition. The result is a mixture of intimate and public spaces; cosy rooms and sweeping, contemporary-gallery-style vistas. Some walls are covered in ivy. Part of the vast central court is a turquoise reflecting pool which has no water, but is filled with frogs and graceful waterfowl. It is backed by sand dunes on which two shaggy camels rest. Elsewhere in the court a flock of life-sized sheep straggle across a field of AstroTurf. It was sheep on rollers that launched the Lalannes’ career. In 1966 Mr Lalanne sent a herd of 24 woolly ones to the Salon de la Jeune Peinture. Each could be sat on; together they became banquettes or beds. They were hailed as three-dimensional Magrittes. The Lalannes were on the art map.
Alexander Iolas, champion of the Surrealists, became their dealer and introduced the Lalannes to America. A year after the Salon, the Art Institute of Chicago gave them a show, and Life magazine a four-page spread. “Baby” Jane Holzer, known as one of Andy Warhol’s “superstars”, asked Mr Lalanne to make one of his rhinos in leather. That beast, which breaks into a set of comfy-looking chairs, was shown in the early 1970s at the influential Castelli gallery in New York. It is one of the works on loan to the Paris show.
By the 1980s Mr Iolas’s gallery had closed; minimalism and conceptualism were in vogue in America. It was not until 2007 that a dealer named Paul Kasmin began to represent them in New York. Their work was snapped up by a new generation of young collectors. Two years later, he organised a display of Lalanne sculptures along the traffic islands on Park Avenue, including Mrs Lalanne’s bronze of a big, big apple.
The artists’ greatest admirers have been in France. A room in the retrospective spotlights Yves Saint Laurent’s acquisitions. Among them are a modernist bar by Mr Lalanne and a group of mirrors by his widow. At Christie’s Yves Saint Laurent/Pierre Bergé sale last year the Lalanne bar sold for more than $3.5m, over ten times the top estimate, and the ensemble of 15 mirrors for nearly $2.5m, twice the estimate. The whopping prices and global coverage of the sale introduced the Lalannes to a new audience. Ben Brown, their London dealer, reports that his biggest problem now is not finding buyers, but works to sell.
The Lalannes have always occupied the borderland between high and decorative art. Some critics feel they did not break new ground; others the opposite, that they drew serious attention to this terrain. Rob Wynne, a New York artist who is represented by the same Paris dealer, will surely not be the only one to see the influence of the Lalannes on artists, such as Barry Flanagan, a Welsh sculptor known for his giant bronze hares, or the famous fish lamps made by Frank Gehry. In the Lalannes’ world the down-to-earth and the funny merge with the fantastical and baroque.
2board: Το καλύτερο περιοδικό αεροδρομίου παγκοσμίως!
2board: Το καλύτερο περιοδικό αεροδρομίου παγκοσμίως!
Ως το καλύτερο περιοδικό αεροδρομίου παγκοσμίως βραβεύτηκε το 2board, το επίσημο free press περιοδικό του Διεθνή Αερολιμένα Αθηνών, που εκδίδεται από τις Εκδόσεις Λυμπέρη, κατακτώντας το Best Airport Magazine UWARDS 2009!
«Το 2board ήταν κεραυνοβόλος έρωτας! Με μεγάλη μας χαρά θα το αγοράζαμε στο περίπτερο αν επωλείτο, αλλά είναι ακόμα μεγαλύτερη η χαρά μας, όταν γνωρίζουμε ότι θα μας καλωσορίζει δωρεάν κάθε φορά που θα επισκεπτόμαστε την Ελλάδα» σχολιάζουν οι συντάκτες του UCityguides.com.
Τα UWARDS (Urban Travel Awards by UCityGuides.com), είναι τα παγκόσμια ταξιδιωτικά βραβεία του UCityguides.com, ενός από τα πιο δραστήρια κι απαιτητικά διεθνή ταξιδιωτικά sites. Τα βραβεία UWARDS αποτελούν «σημαντική αναγνώριση για τα πλέον πρωτοποριακά και δυναμικά προϊόντα, που πρέπει κάποιος να αναζητήσει στις πολιτιστικά κορυφαίες πρωτεύουσες του πλανήτη».
Το 2board απέπασε το 1ο βραβείο για τη χώρα μας: Best Airport Magazine 2009!
Ως το καλύτερο περιοδικό αεροδρομίου παγκοσμίως βραβεύτηκε το 2board, το επίσημο free press περιοδικό του Διεθνή Αερολιμένα Αθηνών, που εκδίδεται από τις Εκδόσεις Λυμπέρη, κατακτώντας το Best Airport Magazine UWARDS 2009!
«Το 2board ήταν κεραυνοβόλος έρωτας! Με μεγάλη μας χαρά θα το αγοράζαμε στο περίπτερο αν επωλείτο, αλλά είναι ακόμα μεγαλύτερη η χαρά μας, όταν γνωρίζουμε ότι θα μας καλωσορίζει δωρεάν κάθε φορά που θα επισκεπτόμαστε την Ελλάδα» σχολιάζουν οι συντάκτες του UCityguides.com.
Τα UWARDS (Urban Travel Awards by UCityGuides.com), είναι τα παγκόσμια ταξιδιωτικά βραβεία του UCityguides.com, ενός από τα πιο δραστήρια κι απαιτητικά διεθνή ταξιδιωτικά sites. Τα βραβεία UWARDS αποτελούν «σημαντική αναγνώριση για τα πλέον πρωτοποριακά και δυναμικά προϊόντα, που πρέπει κάποιος να αναζητήσει στις πολιτιστικά κορυφαίες πρωτεύουσες του πλανήτη».
Το 2board απέπασε το 1ο βραβείο για τη χώρα μας: Best Airport Magazine 2009!
Πλαστά έργα Πικάσο στο Κολωνάκι?
Χαρακτικά Πικάσο. Με σφραγίδα του Μουσείο Ορσέ... Τα οποία στη Διεθνή αγορά τέχνης αξίζουν γύρω στίς 12 000 Ευρώ.... και εδώ ζητούν οι αθεόφοβοι...45 000 Ευρώ...
Δεν είναι μόνον αυτό.... Τα συγκεκριμένα έργα έχουν κατασκευαστεί...ΕΔΩ...
Δεν είναι μόνον αυτό.... Τα συγκεκριμένα έργα έχουν κατασκευαστεί...ΕΔΩ...
Οι Κάλπικοι συνήθως παρουσιάζονται ωραιολόγοι... και λαμπροφορεμένοι...
Να το θυμουνται καλά τα καθεστωτικά Μεσα Μαζικής Ενημέρωσης....
3/19/2010
Κόβονται οι αποδοχές στη LIFO?
Η κρίση που πλήτει τη χώρα αποτελεί μια ευκαιρία να δείξει ο καθένας το επίπεδό του.
Ο εκδότης εβδομαδιαίου και επιτυχημένου free pres LIFO καλεί τούς συντάκτες ανακοινώνοντάς τους οτι ειναι τίμή τους οτι γράφουν σε αυτό το περιοδικό άρα κόβονται οι αποδοχές τους.
Αν έχεις λίγη τσίπα του σπάς τα μούτρα. Αν όχι κόβεις κομμάτια απο την υποληψή σου... και τρώς...αλλιώς σηκώνεσαι και φεύγεις... παίρνοντας παραμάσχαλα την αξιοπρέπειά σου... Οπως έκανε η Ματίνα Καλτάκη... και ετοιμάζονται και άλλοι...
Και καλά η ενημερωμένη αμάθεια του δικτάτορα της αισθητικής... σπάει κόκαλα. Αλλά τέτοια κομπορυμοσύνη?
Κρίμα.....και τον είχα σε εκτίμηση
Ο εκδότης εβδομαδιαίου και επιτυχημένου free pres LIFO καλεί τούς συντάκτες ανακοινώνοντάς τους οτι ειναι τίμή τους οτι γράφουν σε αυτό το περιοδικό άρα κόβονται οι αποδοχές τους.
Αν έχεις λίγη τσίπα του σπάς τα μούτρα. Αν όχι κόβεις κομμάτια απο την υποληψή σου... και τρώς...αλλιώς σηκώνεσαι και φεύγεις... παίρνοντας παραμάσχαλα την αξιοπρέπειά σου... Οπως έκανε η Ματίνα Καλτάκη... και ετοιμάζονται και άλλοι...
Και καλά η ενημερωμένη αμάθεια του δικτάτορα της αισθητικής... σπάει κόκαλα. Αλλά τέτοια κομπορυμοσύνη?
Κρίμα.....και τον είχα σε εκτίμηση
3/11/2010
Υπάρχει ζωή στου Ψυρρή;
Από τη Σοφία Ιγνατιάδου
apo TA NEA
Είναι η απόλυτη περιοχή των αντιθέσεων. Βρίσκεται στη σκιά της Ακρόπολης και όμως ελάχιστα έχει επωφεληθεί από τη λάμψη της. Κάποτε έσφυζε από ζωή την ημέρα, την τελευταία δεκαετία έχει γίνει το προπύργιο της νυχτερινής διασκέδασης.
Προτρέχοντας, κάποιοι την είχαν χαρακτηρίσει το «Σόχο» της Αθήνας, αλλά πλέον –πιθανότατα οι ίδιοι–μιλάνε για το αποτυχημένο πείραμά της. Τι συμβαίνει στου Ψυρρή;
O πολεοδομικός ιστός ενός ιστός ενός μεγάλου μέρους της Αθήνας μαρτυρά μια μυωπική αντιμετώπιση των στεγαστικών προβλημάτων που δημιούργησε η αστυφιλία.
Η χιονοστιβάδα των αντιπαροχών σε συνδυασμό με την απουσία ενός πλάνου ανάπτυξης παρέκαμψαν τη σημασία της αστικής μνήμης, διαμορφώνοντας μια πόλη με χαοτικό χωροταξικό σχεδιασμό, άναρχη δόμηση και, το πιο σημαντικό, με διαγραμμένες τις ιστορικές αναφορές της.
Η περιοχή του Ψυρρή φυσικά δεν αποτελεί εξαίρεση. Τα νεοκλασικά που είχαν γεμίσει την περιοχή στις αρχές του 20ού αιώνα δεν είχαν να παλέψουν μόνο απέναντι στους σεισμούς ή τη φθορά του χρόνου, αλλά και τις μπουλντόζες των κατεδαφίσεων.
Από τις μεγαλύτερες απώλειες της περιοχής ήταν το αρχοντικό του Ιωάννη Καρατζά στην Πλατεία Κουμουνδούρου και το σπίτι της οικογένειας Μακρή που κάποτε φιλοξένησε και τον Λόρδο Βύρωνα στην Αγίας Θέκλας.
Στη θέση τους σήμερα θα βρείτε –τι άλλο;– παρκαρισμένα αυτοκίνητα. Oι κουρσάροι της νύχτας διασχίζουν κάθε σαββατόβραδο τους δρόμους Καραϊσκάκη, Παπανικολή, Μιαούλη, αλλά δεν γνωρίζουν ότι στην περιοχή υπήρχε κοιμητήριο ηρώων του ’21.
Τρώνε φέτα και τζατζίκι δίπλα στην εκκλησία των Αγ. Αναργύρων, αλλά αγνοούν ότι σε ένα από τα κελιά της εκκλησίας διέμεινε ο Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης.
Η ιστορική μνήμη, όταν δεν ταυτίζεται με την αποστήθιση εγκυκλοπαιδικών γνώσεων ή δεν καταλήγει στην αρχαιολατρία, δημιουργεί μια οικειότητα με τον τόπο σου.
Όταν οι τόνοι τσιμέντου που σε περιβάλλουν σε κάνουν να ασφυκτιάς, είναι πολύ σημαντικό να αντιλαμβάνεσαι ότι η γειτονιά σου έχει μια ιστορία, ανεξάρτητα από το πόσο και αν πιστεύεις ότι σε αφορά.
Στο σχέδιο ανάπλασης του δήμου προβλέπεται βέβαια η «αποκατάσταση της ιστορικής φυσιογνωμίας της περιοχής», αλλά αναρωτιέται κανείς αν το μέγεθος της καταστροφής επιτρέπει την αναστολή της...
Το τέλος της βιοτεχνίας
Oι μικρές βιοτεχνίες, που τη δεκαετία του ’60 έδωσαν άλλο χαρακτήρα σε μια περιοχή που προοριζόταν κυρίως για κατοικία, τα τελευταία χρόνια φυτοζωούν.
«Η παρακμή ξεκίνησε λίγο πριν το 2000. Μικρές βιοτεχνίες, όπως τσαγκαράδικα, αναγκάστηκαν να φύγουν γιατί είτε δεν τους έδιναν το βιομηχανικό ρεύμα που χρειάζονταν για να δουλέψουν είτε οι τιμές ενοικίασης των χώρων εκτοξεύτηκαν στα ύψη», μας λέει ο Νίκος Ντερακοπιάν, που πουλάει δέρματα από τα μέσα του ’60 σε ιδιόκτητο χώρο.
Αναγνωρίζει ότι η δραστηριότητα της περιοχής αναπόφευκτα θα μετατοπιζόταν και προς άλλου τύπου επιχειρήσεις, αλλά δεν παραλείπει να σχολιάσει με παράπονο:
«Εδώ παλιά ήταν πιάτσα εργαστηρίων δέρματος και κοσμημάτων, αλλά πλέον η περιοχή δεν έχει καμία σχέση με το επάγγελμά μας».
«Το εμπόριο έφυγε και οι βιοτεχνίες κλείσανε γιατί δεν μπορούσαν να δουλέψουν. Κλείσανε τους δρόμους και το πέρασμα Μιαούλη προς Αριστοφάνη με το πρόσχημα ότι θέλουν να ευνοήσουν την κατοικία, αλλά τελικά όλα γίνανε κέντρα υγειονομικού ενδιαφέροντος», μας λέει ο επίσης βιοτέχνης Γιάννης Κονταξής.
«Στις πλατείες δεν μπορείς να περάσεις από τα τραπεζοκαθίσματα. Μαθαίνουν ότι θα περάσει ο δήμος, τα μαζεύουν για λίγο και, μόλις φύγει, τα ξαναβάζουν. Να βάλουν ένα όργανο να είναι όλη τη μέρα εκεί! Μόνο έτσι μπορείς να ελέγξεις την κατάσταση».
Τον πετυχαίνω στον απογευματινό του καφέ έξω από το μηχανουργείο του Γιώργου Ράπτη που εργάζεται στην περιοχή από το 1965. O τελευταίος χαρακτηρίζεται από τους συνδαιτυμόνες ως ο «τελευταίος από τους ρομαντικούς».
Ένας τεχνίτης που συνεχίζει με μεράκι μια παράδοση ετών, έστω και αν η καπιταλιστική πραγματικότητα τον έχει γονατίσει οικονομικά.
«O Έλληνας γενικά είναι καλός τεχνίτης και μπορεί να φτιάξει πράγματα στη μισή τιμή απ’ ό,τι έξω. Απλά πλέον οι περισσότεροι θα προτιμήσουν να αντικαταστήσουν ένα εξάρτημα παρά να το φέρουν εδώ και να το επισκευάσουν. Έτσι λειτουργεί ο κόσμος πλέον».
Η ιστορία επαναλαμβάνεται...
Πικρία, απογοήτευση, αγανάκτηση ή ακόμη και παραίτηση φορτίζουν το λόγο των βιοτεχνών που είδανε μια περιοχή, όπου ζήσανε για δεκαετίες, να λεηλατείται και τελικά να τους διώχνει.
«Όλα αυτά έγιναν επειδή κάποιοι θέλησαν να μεταφέρουν το διασκεδαστήριο της Πλάκας εδώ», σχολιάζει ο κ. Ντερακοπιάν.
Η Πλάκα που τη δεκαετία του ’60 και του ’70 έσφυζε από κέντρα νυχτερινής διασκέδασης σώθηκε χάρη στο προεδρικό διάταγμα του Αντώνη Τρίτση, που το ’82 καθόρισε τις χρήσεις γης.
Στην περίπτωση βέβαια της περιοχής του Ψυρρή, είναι ένα θέμα που διαπραγματεύεται ο δήμος με το υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής και που πρακτικά δεν έχει διευθετηθεί.
Πολλά νυχτερινά κέντρα λειτουργούν χωρίς άδεια, ενώ τα τραπεζοκαθίσματα έχουν επιδείξει επεκτατικές τάσεις που αντικατοπτρίζουν την ασυδοσία των ιδιοκτητών τους.
«Υπάρχουν μαγαζιά που είναι 2 επί 2 και λειτουργούν μόνο και μόνο χάρη στα τραπεζοκαθίσματα που απλώνουν σε όλο το πεζοδρόμιο. Αυτό που επιθυμούμε σαν κάτοικοι της περιοχής είναι θεσμοθέτηση και τήρηση των χρήσεων γης.
Είναι ένα θέμα που πραγματικά αμφιβάλλω αν θέλουν να το λύσουν. Τα τραπεζοκαθίσματα αποτελούν έναν από τους πιο σημαντικούς πόρους του δήμου, αλλά αυτό που συμβαίνει είναι τραγικό.
Όπως τραγικό είναι και το γεγονός ότι, όπως έδειξε και το παράδειγμα της Αδριανού, οι πρώτοι που επωφελούνται από τις πεζοδρομήσεις του σχεδίου ανάπλασης είναι οι ιδιοκτήτες των τραπεζοκαθισμάτων», μας επισημαίνει η Κατερίνα Πιτούλη, μέλος του Πολιτιστικού Εξωραϊστικού Συλλόγου «Παναθήναια» που δραστηριοποιείται στην ευρύτερη περιοχή του Ψυρρή, του Κεραμεικού και του Μεταξουργείου.
Η ανάπλαση
Το σχέδιο ανάπλασης της περιοχής περιλαμβάνει τη μετατροπή επιλεγμένων δρόμων σε δρόμους ήπιας κυκλοφορίας, τη διαπλάτυνση των πεζοδρομίων (άραγε για να χωρέσουν και άλλα τραπεζοκαθίσματα;), πεζοδρομήσεις (από τα 20 χλμ. δρόμων του Ψυρρή τα 12 θα στρωθούν με κυβόλιθο), περαιτέρω κυκλοφοριακές ρυθμίσεις, εικαστικές επεμβάσεις με γκράφιτι, αναδιαμόρφωση των πλατειών και δενδροφυτεύσεις κατόπιν βιοκλιματικής μελέτης.
Από το Φεβρουάριο ξεκίνησε και η ελεγχόμενη κυκλοφορία οχημάτων εντός της περιοχής τις βραδινές ώρες της Παρασκευής και του Σαββάτου.
«Δεν γνωρίζουμε κάτι για τη μελέτη γιατί δεν έχει γίνει καμία παρουσίαση. O δήμος οφείλει να θέσει την κάθε απόφαση σε δημόσια διαβούλευση όταν προχωράει σε τέτοια μέτρα.
Όσον αφορά την ανάπλαση του πρασίνου, είμαι αρκετά επιφυλακτική. Έχουν δείξει ήδη ένα επικίνδυνο δείγμα γραφής.
Στην Κανάρη στο Κολωνάκι, για παράδειγμα, στο πλαίσιο της διαπλάτυνσης των πεζοδρομίων, ξεριζώσανε τις νεραντζιές που μοσχοβολούσαν, ένα σήμα κατατεθέν της Αθήνας, και φέρανε αυστραλιανούς βραχυχίτωνες», επισημαίνει η Κατερίνα Πιτούλη.
«Πρέπει να δημιουργηθεί ένας συντονιστικός φορέας διαχείρισης της ανάπλασης του ιστορικού κέντρου ικανός να διαχειριστεί κυκλοφοριακές μελέτες, να ασχοληθεί με θεσμοθετήσεις και επικυρώσεις πολεοδομικών μελετών που ήδη έχουν εκπονηθεί.
Υπάρχουν μελέτες από την Ενοποίηση Αρχαιολογικών Χώρων της Αθήνας που δεν έχουν επικυρωθεί ούτε θεσμοθετηθεί από το 2004! Δυστυχώς, η Ενοποίηση λειτούργησε όταν είχε ένα όραμα, αλλά πλέον δεν κάνει τίποτα. Για την περιοχή του Ψυρρή συγκεκριμένα εφαρμόζεται πολεοδομική μελέτη από το ’93!
Ποια είναι η αντιμετώπιση των κατοίκων απέναντι στις βιοτεχνίες και τα νυχτερινά μαγαζιά; Πού συμπίπτουν τελικά τα συμφέροντα εργαζομένων και μόνιμων κατοίκων;
«Δεν θα είχαμε πρόβλημα να μείνουν επιλεγμένα κάποιες βιοτεχνίες ή νυχτερινά μαγαζιά, δεδομένου ότι θα υπήρχε κάποιο μέτρο και θα τηρούνταν οι άδειες», μας λέει η Κατερίνα και συνεχίζει και η πρόεδρος του συλλόγου, η Βάσω Νικολακοπούλου:
«Υπήρχε σίγουρα όχληση και όταν η περιοχή ήταν γεμάτη από βιοτεχνίες, αλλά αυτός ο κόσμος συντηρούσε και τα μικρομεσαία μαγαζιά. Απλά κάποια στιγμή έπεσε πολύ χρήμα. Υπήρξαν βιοτέχνες που προτίμησαν να το δεχτούν, να πουλήσουν το χώρο τους και να φύγουν».
Oι νέες αφίξεις
Η πολυχρηστικότητα της περιοχής είναι κάτι που φαίνεται να επιθυμούν οι πρόσφατα αφιχθέντες στη συνοικία. Η καθηγήτρια χορού Φρόσω Τρούσα, που μετακόμισε στου Ψυρρή το 1998, ομολογεί:
« Σκοπός είναι να υπάρχει μια ποικιλία. Να μπορεί να βρει κανείς εδώ και καταστήματα που μπορούν να υποστηρίξουν τον κοινωνικό ιστό της περιοχής. Πρέπει να έρθουν νέοι επιχειρηματίες και να πάρουν το ρίσκο.
Αντιλαμβάνομαι, πέρα από τις ιδιαίτερες συνθήκες της, πως υπάρχει μια αρνητική εικόνα για τη γειτονιά, αλλά τα πράγματα δεν είναι τόσο τραγικά. Δεν καταλαβαίνω γιατί,όταν συμβαίνει κάτι στο κέντρο, να είναι πιο τραγικό από ό,τι όταν συμβαίνει στα προάστια».
Η πρόσφατη μεταφορά του OΚΑΝΑ από τη Γερανίου στο Νοσοκομείο Σωτηρία σίγουρα θα ικανοποίησε πολλούς από τους κατοίκους.
«Δεν είναι λύση το να φέρνεις τον OΚΑΝΑ στο κέντρο», μας λέει ο Δημήτρης Δημητρίου, συνιδιοκτήτης του καταστήματος πώλησης επίπλων «Mofu» που άνοιξε επί της Σαρρή το 2001.
«O OΚΑΝΑ πρέπει να βρίσκεται κάπου όπου θα μπορεί να προφυλάξει τα άτομα αυτά από τους διακινητές ναρκωτικών ουσιών»; Πώς βλέπει όμως την παλιά εργατική τάξη της περιοχής;
«Πιστεύω ότι το κράτος θα έπρεπε να στηρίξει επιλεκτικά όσους βιοτέχνες συνδέονται πραγματικά με την παράδοση. Το κάθε επάγγελμα πρέπει να εξυπηρετεί τις ανάγκες της εποχής του, οπότε, αν δεν έχει κάποια ιστορική αξία, η στήριξή του θεωρώ ότι είναι ήσσονος σημασίας. Πάντως, πιστεύω ότι δεν έχουν ιδέα αν θέλουν να κρατήσουν ή όχι τους βιοτέχνες. Δεν νομίζω ότι υπάρχει κάποιο όραμα».
Το παράδειγμα του Ψυρρή έδειξε ότι σίγουρα δεν φτάνουν μερικές γκαλερί για να δημιουργήσεις το νέο «Σόχο». Απέδειξε ότι, όταν αντιμετωπίζεις μια περιοχή σαν την κότα με τα χρυσά αβγά, προδιαγράφεις τον οικονομικό μαρασμό της.
Και φυσικά, όταν αμελήσεις τον κοινωνικό ιστό των κατοίκων, στήνεις ένα οικοδόμημα χωρίς θεμέλια.
Το μοντέλο ανάπτυξης βασισμένο αποκλειστικά σε επιχειρήσεις υγειονομικού ενδιαφέροντος έφτασε σε κορεσμό, καθιστώντας την έλξη της περιοχής αναλώσιμο είδος και τελικά εξαντλώντας την, καθώς περιοχές όπως ο Κεραμεικός και το Γκάζι αναλάμβαναν με τη σειρά τους τον ίδιο ρόλο.
Από τη Σοφία Ιγνατιάδου
apo TA NEA
Είναι η απόλυτη περιοχή των αντιθέσεων. Βρίσκεται στη σκιά της Ακρόπολης και όμως ελάχιστα έχει επωφεληθεί από τη λάμψη της. Κάποτε έσφυζε από ζωή την ημέρα, την τελευταία δεκαετία έχει γίνει το προπύργιο της νυχτερινής διασκέδασης.
Προτρέχοντας, κάποιοι την είχαν χαρακτηρίσει το «Σόχο» της Αθήνας, αλλά πλέον –πιθανότατα οι ίδιοι–μιλάνε για το αποτυχημένο πείραμά της. Τι συμβαίνει στου Ψυρρή;
O πολεοδομικός ιστός ενός ιστός ενός μεγάλου μέρους της Αθήνας μαρτυρά μια μυωπική αντιμετώπιση των στεγαστικών προβλημάτων που δημιούργησε η αστυφιλία.
Η χιονοστιβάδα των αντιπαροχών σε συνδυασμό με την απουσία ενός πλάνου ανάπτυξης παρέκαμψαν τη σημασία της αστικής μνήμης, διαμορφώνοντας μια πόλη με χαοτικό χωροταξικό σχεδιασμό, άναρχη δόμηση και, το πιο σημαντικό, με διαγραμμένες τις ιστορικές αναφορές της.
Η περιοχή του Ψυρρή φυσικά δεν αποτελεί εξαίρεση. Τα νεοκλασικά που είχαν γεμίσει την περιοχή στις αρχές του 20ού αιώνα δεν είχαν να παλέψουν μόνο απέναντι στους σεισμούς ή τη φθορά του χρόνου, αλλά και τις μπουλντόζες των κατεδαφίσεων.
Από τις μεγαλύτερες απώλειες της περιοχής ήταν το αρχοντικό του Ιωάννη Καρατζά στην Πλατεία Κουμουνδούρου και το σπίτι της οικογένειας Μακρή που κάποτε φιλοξένησε και τον Λόρδο Βύρωνα στην Αγίας Θέκλας.
Στη θέση τους σήμερα θα βρείτε –τι άλλο;– παρκαρισμένα αυτοκίνητα. Oι κουρσάροι της νύχτας διασχίζουν κάθε σαββατόβραδο τους δρόμους Καραϊσκάκη, Παπανικολή, Μιαούλη, αλλά δεν γνωρίζουν ότι στην περιοχή υπήρχε κοιμητήριο ηρώων του ’21.
Τρώνε φέτα και τζατζίκι δίπλα στην εκκλησία των Αγ. Αναργύρων, αλλά αγνοούν ότι σε ένα από τα κελιά της εκκλησίας διέμεινε ο Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης.
Η ιστορική μνήμη, όταν δεν ταυτίζεται με την αποστήθιση εγκυκλοπαιδικών γνώσεων ή δεν καταλήγει στην αρχαιολατρία, δημιουργεί μια οικειότητα με τον τόπο σου.
Όταν οι τόνοι τσιμέντου που σε περιβάλλουν σε κάνουν να ασφυκτιάς, είναι πολύ σημαντικό να αντιλαμβάνεσαι ότι η γειτονιά σου έχει μια ιστορία, ανεξάρτητα από το πόσο και αν πιστεύεις ότι σε αφορά.
Στο σχέδιο ανάπλασης του δήμου προβλέπεται βέβαια η «αποκατάσταση της ιστορικής φυσιογνωμίας της περιοχής», αλλά αναρωτιέται κανείς αν το μέγεθος της καταστροφής επιτρέπει την αναστολή της...
Το τέλος της βιοτεχνίας
Oι μικρές βιοτεχνίες, που τη δεκαετία του ’60 έδωσαν άλλο χαρακτήρα σε μια περιοχή που προοριζόταν κυρίως για κατοικία, τα τελευταία χρόνια φυτοζωούν.
«Η παρακμή ξεκίνησε λίγο πριν το 2000. Μικρές βιοτεχνίες, όπως τσαγκαράδικα, αναγκάστηκαν να φύγουν γιατί είτε δεν τους έδιναν το βιομηχανικό ρεύμα που χρειάζονταν για να δουλέψουν είτε οι τιμές ενοικίασης των χώρων εκτοξεύτηκαν στα ύψη», μας λέει ο Νίκος Ντερακοπιάν, που πουλάει δέρματα από τα μέσα του ’60 σε ιδιόκτητο χώρο.
Αναγνωρίζει ότι η δραστηριότητα της περιοχής αναπόφευκτα θα μετατοπιζόταν και προς άλλου τύπου επιχειρήσεις, αλλά δεν παραλείπει να σχολιάσει με παράπονο:
«Εδώ παλιά ήταν πιάτσα εργαστηρίων δέρματος και κοσμημάτων, αλλά πλέον η περιοχή δεν έχει καμία σχέση με το επάγγελμά μας».
«Το εμπόριο έφυγε και οι βιοτεχνίες κλείσανε γιατί δεν μπορούσαν να δουλέψουν. Κλείσανε τους δρόμους και το πέρασμα Μιαούλη προς Αριστοφάνη με το πρόσχημα ότι θέλουν να ευνοήσουν την κατοικία, αλλά τελικά όλα γίνανε κέντρα υγειονομικού ενδιαφέροντος», μας λέει ο επίσης βιοτέχνης Γιάννης Κονταξής.
«Στις πλατείες δεν μπορείς να περάσεις από τα τραπεζοκαθίσματα. Μαθαίνουν ότι θα περάσει ο δήμος, τα μαζεύουν για λίγο και, μόλις φύγει, τα ξαναβάζουν. Να βάλουν ένα όργανο να είναι όλη τη μέρα εκεί! Μόνο έτσι μπορείς να ελέγξεις την κατάσταση».
Τον πετυχαίνω στον απογευματινό του καφέ έξω από το μηχανουργείο του Γιώργου Ράπτη που εργάζεται στην περιοχή από το 1965. O τελευταίος χαρακτηρίζεται από τους συνδαιτυμόνες ως ο «τελευταίος από τους ρομαντικούς».
Ένας τεχνίτης που συνεχίζει με μεράκι μια παράδοση ετών, έστω και αν η καπιταλιστική πραγματικότητα τον έχει γονατίσει οικονομικά.
«O Έλληνας γενικά είναι καλός τεχνίτης και μπορεί να φτιάξει πράγματα στη μισή τιμή απ’ ό,τι έξω. Απλά πλέον οι περισσότεροι θα προτιμήσουν να αντικαταστήσουν ένα εξάρτημα παρά να το φέρουν εδώ και να το επισκευάσουν. Έτσι λειτουργεί ο κόσμος πλέον».
Η ιστορία επαναλαμβάνεται...
Πικρία, απογοήτευση, αγανάκτηση ή ακόμη και παραίτηση φορτίζουν το λόγο των βιοτεχνών που είδανε μια περιοχή, όπου ζήσανε για δεκαετίες, να λεηλατείται και τελικά να τους διώχνει.
«Όλα αυτά έγιναν επειδή κάποιοι θέλησαν να μεταφέρουν το διασκεδαστήριο της Πλάκας εδώ», σχολιάζει ο κ. Ντερακοπιάν.
Η Πλάκα που τη δεκαετία του ’60 και του ’70 έσφυζε από κέντρα νυχτερινής διασκέδασης σώθηκε χάρη στο προεδρικό διάταγμα του Αντώνη Τρίτση, που το ’82 καθόρισε τις χρήσεις γης.
Στην περίπτωση βέβαια της περιοχής του Ψυρρή, είναι ένα θέμα που διαπραγματεύεται ο δήμος με το υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής και που πρακτικά δεν έχει διευθετηθεί.
Πολλά νυχτερινά κέντρα λειτουργούν χωρίς άδεια, ενώ τα τραπεζοκαθίσματα έχουν επιδείξει επεκτατικές τάσεις που αντικατοπτρίζουν την ασυδοσία των ιδιοκτητών τους.
«Υπάρχουν μαγαζιά που είναι 2 επί 2 και λειτουργούν μόνο και μόνο χάρη στα τραπεζοκαθίσματα που απλώνουν σε όλο το πεζοδρόμιο. Αυτό που επιθυμούμε σαν κάτοικοι της περιοχής είναι θεσμοθέτηση και τήρηση των χρήσεων γης.
Είναι ένα θέμα που πραγματικά αμφιβάλλω αν θέλουν να το λύσουν. Τα τραπεζοκαθίσματα αποτελούν έναν από τους πιο σημαντικούς πόρους του δήμου, αλλά αυτό που συμβαίνει είναι τραγικό.
Όπως τραγικό είναι και το γεγονός ότι, όπως έδειξε και το παράδειγμα της Αδριανού, οι πρώτοι που επωφελούνται από τις πεζοδρομήσεις του σχεδίου ανάπλασης είναι οι ιδιοκτήτες των τραπεζοκαθισμάτων», μας επισημαίνει η Κατερίνα Πιτούλη, μέλος του Πολιτιστικού Εξωραϊστικού Συλλόγου «Παναθήναια» που δραστηριοποιείται στην ευρύτερη περιοχή του Ψυρρή, του Κεραμεικού και του Μεταξουργείου.
Η ανάπλαση
Το σχέδιο ανάπλασης της περιοχής περιλαμβάνει τη μετατροπή επιλεγμένων δρόμων σε δρόμους ήπιας κυκλοφορίας, τη διαπλάτυνση των πεζοδρομίων (άραγε για να χωρέσουν και άλλα τραπεζοκαθίσματα;), πεζοδρομήσεις (από τα 20 χλμ. δρόμων του Ψυρρή τα 12 θα στρωθούν με κυβόλιθο), περαιτέρω κυκλοφοριακές ρυθμίσεις, εικαστικές επεμβάσεις με γκράφιτι, αναδιαμόρφωση των πλατειών και δενδροφυτεύσεις κατόπιν βιοκλιματικής μελέτης.
Από το Φεβρουάριο ξεκίνησε και η ελεγχόμενη κυκλοφορία οχημάτων εντός της περιοχής τις βραδινές ώρες της Παρασκευής και του Σαββάτου.
«Δεν γνωρίζουμε κάτι για τη μελέτη γιατί δεν έχει γίνει καμία παρουσίαση. O δήμος οφείλει να θέσει την κάθε απόφαση σε δημόσια διαβούλευση όταν προχωράει σε τέτοια μέτρα.
Όσον αφορά την ανάπλαση του πρασίνου, είμαι αρκετά επιφυλακτική. Έχουν δείξει ήδη ένα επικίνδυνο δείγμα γραφής.
Στην Κανάρη στο Κολωνάκι, για παράδειγμα, στο πλαίσιο της διαπλάτυνσης των πεζοδρομίων, ξεριζώσανε τις νεραντζιές που μοσχοβολούσαν, ένα σήμα κατατεθέν της Αθήνας, και φέρανε αυστραλιανούς βραχυχίτωνες», επισημαίνει η Κατερίνα Πιτούλη.
«Πρέπει να δημιουργηθεί ένας συντονιστικός φορέας διαχείρισης της ανάπλασης του ιστορικού κέντρου ικανός να διαχειριστεί κυκλοφοριακές μελέτες, να ασχοληθεί με θεσμοθετήσεις και επικυρώσεις πολεοδομικών μελετών που ήδη έχουν εκπονηθεί.
Υπάρχουν μελέτες από την Ενοποίηση Αρχαιολογικών Χώρων της Αθήνας που δεν έχουν επικυρωθεί ούτε θεσμοθετηθεί από το 2004! Δυστυχώς, η Ενοποίηση λειτούργησε όταν είχε ένα όραμα, αλλά πλέον δεν κάνει τίποτα. Για την περιοχή του Ψυρρή συγκεκριμένα εφαρμόζεται πολεοδομική μελέτη από το ’93!
Ποια είναι η αντιμετώπιση των κατοίκων απέναντι στις βιοτεχνίες και τα νυχτερινά μαγαζιά; Πού συμπίπτουν τελικά τα συμφέροντα εργαζομένων και μόνιμων κατοίκων;
«Δεν θα είχαμε πρόβλημα να μείνουν επιλεγμένα κάποιες βιοτεχνίες ή νυχτερινά μαγαζιά, δεδομένου ότι θα υπήρχε κάποιο μέτρο και θα τηρούνταν οι άδειες», μας λέει η Κατερίνα και συνεχίζει και η πρόεδρος του συλλόγου, η Βάσω Νικολακοπούλου:
«Υπήρχε σίγουρα όχληση και όταν η περιοχή ήταν γεμάτη από βιοτεχνίες, αλλά αυτός ο κόσμος συντηρούσε και τα μικρομεσαία μαγαζιά. Απλά κάποια στιγμή έπεσε πολύ χρήμα. Υπήρξαν βιοτέχνες που προτίμησαν να το δεχτούν, να πουλήσουν το χώρο τους και να φύγουν».
Oι νέες αφίξεις
Η πολυχρηστικότητα της περιοχής είναι κάτι που φαίνεται να επιθυμούν οι πρόσφατα αφιχθέντες στη συνοικία. Η καθηγήτρια χορού Φρόσω Τρούσα, που μετακόμισε στου Ψυρρή το 1998, ομολογεί:
« Σκοπός είναι να υπάρχει μια ποικιλία. Να μπορεί να βρει κανείς εδώ και καταστήματα που μπορούν να υποστηρίξουν τον κοινωνικό ιστό της περιοχής. Πρέπει να έρθουν νέοι επιχειρηματίες και να πάρουν το ρίσκο.
Αντιλαμβάνομαι, πέρα από τις ιδιαίτερες συνθήκες της, πως υπάρχει μια αρνητική εικόνα για τη γειτονιά, αλλά τα πράγματα δεν είναι τόσο τραγικά. Δεν καταλαβαίνω γιατί,όταν συμβαίνει κάτι στο κέντρο, να είναι πιο τραγικό από ό,τι όταν συμβαίνει στα προάστια».
Η πρόσφατη μεταφορά του OΚΑΝΑ από τη Γερανίου στο Νοσοκομείο Σωτηρία σίγουρα θα ικανοποίησε πολλούς από τους κατοίκους.
«Δεν είναι λύση το να φέρνεις τον OΚΑΝΑ στο κέντρο», μας λέει ο Δημήτρης Δημητρίου, συνιδιοκτήτης του καταστήματος πώλησης επίπλων «Mofu» που άνοιξε επί της Σαρρή το 2001.
«O OΚΑΝΑ πρέπει να βρίσκεται κάπου όπου θα μπορεί να προφυλάξει τα άτομα αυτά από τους διακινητές ναρκωτικών ουσιών»; Πώς βλέπει όμως την παλιά εργατική τάξη της περιοχής;
«Πιστεύω ότι το κράτος θα έπρεπε να στηρίξει επιλεκτικά όσους βιοτέχνες συνδέονται πραγματικά με την παράδοση. Το κάθε επάγγελμα πρέπει να εξυπηρετεί τις ανάγκες της εποχής του, οπότε, αν δεν έχει κάποια ιστορική αξία, η στήριξή του θεωρώ ότι είναι ήσσονος σημασίας. Πάντως, πιστεύω ότι δεν έχουν ιδέα αν θέλουν να κρατήσουν ή όχι τους βιοτέχνες. Δεν νομίζω ότι υπάρχει κάποιο όραμα».
Το παράδειγμα του Ψυρρή έδειξε ότι σίγουρα δεν φτάνουν μερικές γκαλερί για να δημιουργήσεις το νέο «Σόχο». Απέδειξε ότι, όταν αντιμετωπίζεις μια περιοχή σαν την κότα με τα χρυσά αβγά, προδιαγράφεις τον οικονομικό μαρασμό της.
Και φυσικά, όταν αμελήσεις τον κοινωνικό ιστό των κατοίκων, στήνεις ένα οικοδόμημα χωρίς θεμέλια.
Το μοντέλο ανάπτυξης βασισμένο αποκλειστικά σε επιχειρήσεις υγειονομικού ενδιαφέροντος έφτασε σε κορεσμό, καθιστώντας την έλξη της περιοχής αναλώσιμο είδος και τελικά εξαντλώντας την, καθώς περιοχές όπως ο Κεραμεικός και το Γκάζι αναλάμβαναν με τη σειρά τους τον ίδιο ρόλο.
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)